Haliç ve derelerde dip çamuru taraması sürüyor: TÜBİTAK su kalitesini düzenli izliyor

İSTANBUL, 4 Ağustos (Haber Merkezi) — İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB), Haliç ve Haliç'i besleyen su yollarında yürütülen dip çamuru tarama faaliyetlerine yıl boyunca kesintisiz devam ediyor. Modern gemi filosu ve yenilikçi susuzlaştırma yöntemleriyle yürütülen çalışmalar sayesinde Haliç’in su kalitesi ve ekolojik dengesi güvence altına alınıyor.

Geniş Filo ile Yıl Boyunca Kesintisiz Çalışma

İBB; 1 kazar tarama gemisi, 2 çamur dubası, 1 amfibi tarama aracı, 1 yengeç tarama gemisi ve 13 sızdırmaz-bacalı çamur kamyonundan oluşan filosuyla Haliç, İstanbul Boğazı ve Marmara Denizi'ne dökülen dere ağızlarında dip tarama faaliyetlerini sürdürüyor.

Bu çalışmalar kapsamında 2026 yılı Temmuz ayı itibarıyla Haliç'ten kazar tarama gemisi ve çamur dubalarıyla 12 bin 406 metreküp dip çamuru çıkarılarak çevre mevzuatına uygun şekilde bertaraf edildi. Alibeyköy Deresi'nde gerçekleştirilen temizlikte ise 453 metreküp dip çamuru bertaraf sahasına gönderildi.

Bakım ve onarımı tamamlanarak 5 Haziran 2026 tarihinde yeniden faaliyete alınan Haliç Dip Çamuru Tarama ve Susuzlaştırma Tesisi’nde ise işletmeye alındığı tarihten bu yana toplam 2 bin ton dip çamuru susuzlaştırılarak bertaraf edildi.

Son 4 Yılın Dip Tarama Verileri

Yürütülen çalışmalar sonucunda Haliç ve derelerden temizlenen dip çamuru miktarları yıllara göre şu şekilde gerçekleşti:

• 2023 yılında Haliç'ten 25 bin 176 metreküp, derelerden 6 bin 539 metreküp olmak üzere toplam 31 bin 715 metreküp dip çamuru taranmıştır.
• 2024 yılında Haliç'ten 23 bin 524 metreküp, derelerden 12 bin 21 metreküp olmak üzere toplam 35 bin 545 metreküp temizlik yapılmıştır.
• 2025 yılında Haliç'ten 24 bin 674 metreküp, derelerden 13 bin 839 metreküp olmak üzere toplam 38 bin 513 metreküp çamur çıkarılmıştır.
• 2026 yılının Temmuz ayı itibarıyla Haliç'ten 12 bin 406 metreküp, derelerden 9 bin 135 metreküp olmak üzere toplam 21 bin 541 metreküp dip çamuru bertaraf edilmiştir.

Bilimsel Takip ve Su Kalitesi Kontrolü

Kirlilikle mücadelede sadece fiziki temizlik yapılmıyor, aynı zamanda bilimsel izleme yöntemleri uygulanıyor. Batimetrik ölçümlerle derinlik seviyeleri periyodik olarak kontrol edilen Haliç’te biriken çamur anlık takip ediliyor. Yapılan haritalandırma çalışmaları, Haliç genelinde koku oluşturacak seviyede bir çamur birikiminin olmadığını doğruluyor. 2019’dan bugüne taranarak bertaraf edilen toplam 240 bin 500 metreküp çamur sayesinde koku sorunu engelleniyor.

İSKİ, Haliç’i çevreleyen Güney ve Kuzey Haliç kolektörlerinde periyodik temizlik yaparken; Kağıthane (Cendere) ve Alibeyköy Dereleri ile yan kollarında da birikinti oluşmaması için düzenli olarak çalışıyor.

Bunun yanı sıra TÜBİTAK, Haliç’teki 10 farklı istasyonda her ay 1 metreden 35 metre derinliğe kadar farklı seviyelerden numuneler alarak su kalitesini analiz ediyor. Marmara Denizi ve İstanbul Boğazı'nda ise iki ayda bir 30 istasyonda inceleme yapılıyor ve hazırlanan raporlar 60 günde bir İSKİ’ye sunuluyor.

Ekolojik canlılığı desteklemek amacıyla Günlük 518 bin metreküp kapasiteli Haliç Deniz Suyu Terfi Merkezi kullanılarak Sarıyer Çayırbaşı'ndan alınan İstanbul Boğazı suyu, Kağıthane Deresi üzerinden Haliç'e aktarılıyor.